Blokhuispoort – kultura w dawnym więzieniu

DLACZEGO WARTO?

Co czeka na miejscu.

Blokhuispoort to dawne więzienie w samym centrum Leeuwarden, do którego dzisiaj można wejść zupełnie dobrowolnie. I warto, bo zamiast zamkniętego zabytku mamy tutaj cały kompleks, który nadal żyje – tylko cele zajęli artyści, przedsiębiorcy, biblioteka i różne lokale.

Historia tego miejsca zaczęła się dużo wcześniej niż historia obecnego budynku. Już w 1499 roku powstała tutaj warownia, która miała kontrolować Leeuwarden i okolicę. Z czasem teren zaczął pełnić funkcję więzienną, a w 1661 roku działał tu już Huis van Opsluiting en Tuchtiging – jeden z wcześniejszych zakładów karnych we Fryzji.

Budynki, które oglądamy dzisiaj, są jednak młodsze. Po kolejnych ucieczkach więźniów zdecydowano się przebudować cały kompleks i w latach 1870–1877 powstała nowa Bijzondere Strafgevangenis van Leeuwarden. Przez kolejne dziesięciolecia trafiali tutaj również więźniowie odbywający długie i ciężkie wyroki.

Więzienie działało aż do 2007 roku.

I tutaj historia robi ciekawy zwrot, bo zamiast burzyć ogromny kompleks albo zamknąć go na cztery spusty, zaczęto wpuszczać do środka zupełnie nowych lokatorów.

Dzisiaj w dawnych celach i pomieszczeniach więziennych działają pracownie, małe firmy i kreatywne inicjatywy. Jest biblioteka, gastronomia, miejsca związane z kulturą, sklepy i nawet hostel. Spacerując po budynku nadal bez problemu można jednak zobaczyć, czym był kiedyś – zostały kraty, ciężkie drzwi, cele, dziedzińce i charakterystyczne więzienne skrzydła.

I to jest tutaj najciekawsze.

Można wejść z ruchliwego centrum Leeuwarden przez wielką bramę, znaleźć się na dawnym więziennym dziedzińcu, a chwilę później siedzieć z kawą w miejscu, do którego kiedyś nikt raczej nie chciał trafić.

Jeśli chcecie zobaczyć więzienie dokładniej, organizowane są również Prison Tours. Oprowadzania prowadzą m.in. byli strażnicy, którzy pokazują dawne bloki cel, dziedzińce, bunker oraz cele izolacyjne i opowiadają historie związane z życiem za murami i próbami ucieczek.

Blokhuispoort dobrze pasuje do spaceru po centrum Leeuwarden, bo nie trzeba traktować go jak klasycznego muzeum. Można po prostu wejść, przejść przez dziedzińce i korytarze, zajrzeć do biblioteki czy pracowni i zobaczyć, jak dawne więzienie funkcjonuje dzisiaj.

To właśnie drugie życie tego miejsca robi największe wrażenie. Budynek nadal wygląda jak więzienie i nie próbuje ukrywać swojej przeszłości, ale za kratami zamiast więźniów znajdziecie dziś książki, sztukę, pracownie i ludzi, którzy przychodzą tutaj z własnej woli.