Wieża widokowa De Paardekop

DLACZEGO WARTO?

Co czeka na miejscu.

Uitkijktoren De Paardekop koło Ysselsteyn stoi w miejscu, które samo w sobie jest już jednym z wyżej położonych fragmentów całego Peel. Wieża ma około 18 metrów wysokości, prowadzi na nią 100 stopni, a po wejściu na szczyt znajduje się mniej więcej 44 metry nad NAP. W płaskim krajobrazie północnej Limburgii wystarcza to, żeby zobaczyć bardzo szeroką panoramę wrzosowisk, lasów i otwartych terenów wokół Ysselsteyn.

Sama konstrukcja jest dość prosta i dobrze pasuje do otoczenia. Zbudowano ją głównie z drewnianych belek, dzięki czemu nie wygląda jak stalowy maszt postawiony przypadkiem pośrodku lasu. W środku biegną schody podzielone na kilka odcinków, więc wejście nie jest szczególnie trudne, choć 100 stopni jednak trzeba pokonać. Na najwyższym poziomie znajduje się otwarta platforma, z której można patrzeć praktycznie we wszystkich kierunkach.

Najlepszy widok otwiera się na wrzosowiska De Paardekop. To właśnie tutaj dobrze widać, jak bardzo ten teren różni się od typowego rolniczego krajobrazu Limburgii. Poniżej rozciąga się szeroki pas heide otoczony lasem, a dalej pojawiają się pola i miejscowości. W jedną stronę panorama jest bardziej naturalna, w drugą widać więcej lasów i zabudowy. Przy dobrej widoczności można wypatrzyć między innymi kierunek Horst, Heusden, Sevenum czy Someren.

De Paardekop jest ciekawa także dlatego, że znajduje się na jednym z najwyższych fragmentów Peelhorst. Cały region ma nietypową budowę geologiczną. Przez południowo-wschodnią Holandię biegną stare uskoki, które przez miliony lat powodowały stopniowe podnoszenie jednych fragmentów terenu i obniżanie innych. Właśnie dlatego Paardekop leży trochę wyżej od otaczającego krajobrazu i już bez wieży daje większą różnicę wysokości niż większość miejsc w okolicy.

Dawniej wyglądało to jeszcze inaczej. Zanim rozpoczęto wielkie osuszanie i wydobywanie torfu, znaczna część Peel była ogromnym, bardzo mokrym torfowiskiem. Przejście przez taki teren było trudne, dlatego ludzie wykorzystywali wyżej położone piaszczyste grzbiety jako naturalne drogi. Jeden z takich dawnych traktów prowadził właśnie przez Paardekop i pojawia się na starych mapach jako Swarte Baen albo Venrays Pad.

To ważny detal, bo pokazuje, że dzisiejszy teren spacerowy był kiedyś czymś w rodzaju naturalnego mostu przez mokradła. Kiedy wokół rozciągały się nasiąknięte wodą torfowiska, wyżej położony pas suchej ziemi miał ogromne znaczenie dla ludzi przemieszczających się między miejscowościami.

Sama nazwa Paardekop nie ma jednej pewnej historii. Funkcjonuje kilka lokalnych opowieści. Według jednej w dawnych czasach miała rozegrać się tutaj bitwa, podczas której zginęło wielu jeźdźców i koni. Później mieli zostać pochowani w grobie przypominającym kształtem końską głowę. Inna legenda mówi, że pasterze dostrzegali w ukształtowaniu piaskowych wydm kształt głowy konia. Nie wiadomo, ile jest w tym prawdy, ale w okolicy naprawdę znaleziono liczący tysiące lat kamienny młot bojowy, więc teren był wykorzystywany przez ludzi znacznie wcześniej niż powstało współczesne Ysselsteyn.

Wokół wieży warto przejść Natuurleerpad De Paardekop. To krótka trasa prowadząca przez wrzosowisko i las, na której rozmieszczono różne punkty związane z przyrodą i historią. Jednym z bardziej charakterystycznych jest rekonstrukcja plaggenhut, czyli bardzo prostej chaty zbudowanej z ziemi, darni i drewna. Takie domy kojarzą się głównie z biedniejszymi mieszkańcami torfowisk, którzy przez długi czas żyli tutaj w bardzo trudnych warunkach.

Na trasie można zobaczyć także zegar słoneczny oraz informacje o dawnym użytkowaniu wrzosowisk. Ciekawy jest chociażby temat uprawy gryki na torfie. Dawniej wypalano wierzchnią warstwę roślinności, a w pozostałym popiele wysiewano grykę. Była odporna na trudne warunki i nazywano ją nawet „zbożem biednych”. Dzisiaj trudno połączyć spokojne wrzosowisko z tak intensywnym użytkowaniem, ale przez wiele lat właśnie w ten sposób ludzie próbowali wykorzystać mało żyzne ziemie Peel.

Cały obszar De Paardekop ma około 200 hektarów i jest dobrą opcją na spokojny spacer. Oprócz wrzosowisk są lasy sosnowe, ścieżki piesze i trasy dla koni. Nie jest to ogromny park narodowy, więc można spokojnie zobaczyć najciekawsze fragmenty w ciągu kilku godzin.

Bardzo blisko znajduje się też Duitse Oorlogsbegraafplaats Ysselsteyn, największy niemiecki cmentarz wojenny w Holandii. Leży mniej niż kilometr od wieży, więc oba miejsca można łatwo połączyć podczas jednej wizyty, jeśli interesuje Was historia XX wieku.