Wieża widokowa Kruisberg

DLACZEGO WARTO?

Co czeka na miejscu.

Uitkijktoren Kruisberg w Heemskerk stoi na szczycie wysokiej na około 26 metrów wydmy Kruisberg, dzięki czemu sama konstrukcja nie musi być bardzo wysoka, żeby zapewnić naprawdę szeroki widok. Obecna wieża ma około 12,8 metra, ale razem z naturalnym wzniesieniem najwyższy punkt znajduje się prawie 40 metrów ponad otaczającym terenem. To wystarcza, żeby wyjść ponad korony drzew i zobaczyć dużą część Noordhollands Duinreservaat, pas wydm, Morze Północne i przy dobrej widoczności także bardziej odległą zabudowę.

Obecna konstrukcja została oddana do użytku w 2023 roku, ale nie jest to pierwsza wieża stojąca w tym miejscu. Historia punktu obserwacyjnego na Kruisberg sięga czasów II wojny światowej, kiedy znajdował się tutaj posterunek przeciwpożarowy. Ze względu na wysokość wydmy można było z niego dobrze obserwować ogromny obszar wydm i szybko zauważyć dym pojawiający się gdzieś w lesie. Pod koniec lat 70. stary obiekt popadł w zły stan i zniknął z krajobrazu.

Dopiero w 2011 roku PWN, które zarządza dużą częścią tutejszych terenów wydmowych, postawiło na Kruisberg nową drewnianą wieżę widokową. Konstrukcja szybko stała się popularnym punktem spacerowym, ale po kilku latach pojawiły się problemy ze stanem technicznym. W 2018 roku wieżę zamknięto ze względów bezpieczeństwa, a w 2020 została całkowicie rozebrana.

Początkowo zakładano, że nowa konstrukcja już nie powstanie, ponieważ kawałek dalej zbudowano Uitkijktoren Papenberg. Mieszkańcy Heemskerk byli jednak mocno przywiązani do swojego punktu widokowego. Powstała nawet inicjatywa „Red de Heemskerkse uitkijktoren” i zbierano podpisy pod odbudową. Ostatecznie nacisk lokalnej społeczności zadziałał i po około trzech i pół roku bez wieży Kruisberg odzyskał swój charakterystyczny punkt.

Nowy projekt jest dużo ciekawszy niż zwykła drewniana konstrukcja. Wieża została zainspirowana latarnią morską. Jest szeroka u podstawy i stopniowo zwęża się ku górze, dzięki czemu z daleka wygląda jak smukły znak orientacyjny stojący ponad wydmami. Projektanci chcieli, żeby pełniła podobną rolę jak latarnia – była rozpoznawalnym elementem krajobrazu.

Konstrukcja została wykonana z cortenstali i długich drewnianych lameli. Drewno łagodzi surowy wygląd metalu i sprawia, że wieża dobrze wtapia się w otaczający las. Zamiast jednego prostego wejścia są tutaj trzy poziomy, z których każdy daje trochę inną perspektywę. Na górę prowadzą metalowe spiralne schody liczące około 56 stopni.

Najciekawszy fragment znajduje się pomiędzy pierwszym a drugim poziomem. Można wybrać zewnętrzną trasę prowadzącą praktycznie między koronami drzew. Dzięki temu podczas wejścia nie tylko czeka się na widok z samego szczytu, ale już po drodze można obserwować las z nietypowej wysokości.

W balustradach przygotowano również specjalne otwory obserwacyjne zaprojektowane tak, żeby pokazywać krajobraz z perspektywy różnych ptaków występujących w okolicy, między innymi jastrzębia, krogulca, myszołowa i dzięcioła dużego. Na najwyższej platformie znajduje się natomiast róża kompasowa z zaznaczonymi punktami orientacyjnymi, które pomagają rozpoznać to, co widać na horyzoncie.

Z samej góry otrzymujemy panoramę 360 stopni. W jedną stronę rozciągają się lasy i wydmy Noordhollands Duinreservaat, w drugą widać otwartą część wybrzeża i Morze Północne. Przy dobrej pogodzie można dostrzec także bardziej odległe miejscowości, a w wyjątkowo przejrzyste dni nawet kierunek Amsterdamu.

Kruisberg jest częścią ogromnego Noordhollands Duinreservaat, rozciągającego się mniej więcej od Bergen aż po okolice Zandvoort. To ponad 5000 hektarów wydm, lasów, otwartych piaszczystych terenów i mokradeł. Wieża najlepiej wypada więc nie jako osobna atrakcja, ale jako punkt większego spaceru po tym terenie.

Dobrym wyborem jest Kruisbergpad, oznaczona trasa o długości około 4,5 km. Zaczyna się przy wejściu Kraaiennest i prowadzi przez zalesione fragmenty wydm, stare dęby, sosnowe lasy i właśnie obok wieży. Po drodze można też zatrzymać się przy Gasthof Kruisberg.